.widget.ContactForm { display: none; }

Επικοινωνία

Όνομα

Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο *

Μήνυμα *

Δευτέρα, 3 Φεβρουαρίου 2014

Διάσελλα Τριφυλία: Προϊστορικός οικισμός και νεκροταφείο


Τα Διάσελλα είναι ένα όμορφο χωριό του δήμου Σκιλλούντος της Ηλείας και απέχει 16 χλμ. ανατολικά των Κρεστένων. Το πρώτο όνομα του χωριού ήταν Μπρουμάζι από τον Τιμαριούχο της περιοχής κατά την Ενετική εποχή που ονομαζόταν Μάζης. Το σημερινό του όνομα Διάσελλα το πήρε με διάταγμα στις 4-11-1927 και αναφέρεται στον γεωγραφικό προσδιορισμό του χωριού και σημαίνει ¨στενό πέρασμα ανάμεσα σε δύο λόφους ή δυο βουνοκορφές".
 Η περιοχή των Διασέλλων αποτελεί μέρος της παναρχαίας Τριφυλίας και σε αυτήν υπήρχε οικισμός της Μυκηναϊκής εποχής.



Προϊστορικός οικισμός και νεκροταφείο.
Διάσελλα (Μπρουμάζι) – θέση "Κουτσοχέρα".

  Η θέση βρίσκεται πλησίον των ΔΔ Πλουτοχωρίου και Διασέλλων του Δ. Σκιλλούντος.
Η συστάδα των τάφων έχει χωροθετηθεί στους πρόποδες μικρού ασβεστολιθικού εύφορου και με πυκνή βλάστηση λόφου, στην κορυφή του οποίου βρίσκεται κτηνοτροφική εγκατάσταση (στάνη), κτισμένη πιθανώς από αρχαίο υλικό.
 Αναφέρεται η ύπαρξη οικιστικών καταλοίπων στην κορυφή του λόφου (ύπερθεν των ταφικών μνημείων). Οι δρόμοι των τελευταίων έχουν καλυφθεί – μπαζωθεί, ενώ και οι θάλαμοι λόγω της πυκνής βλάστησης έχουν καταστεί δυσδιάκριτοι.
 Η περιοχή (κοιλάδα Σκιλλούντος) είναι καταπράσινη και εύφορη ( ελαιόδενδρα, σταφίδα, κηπευτικά). Από την κορυφή του λόφου ξεκινά μικρό ρέμα – χείμαρρος δημιουργώντας μία κατάφυτη από πλατάνια ρεματιά.


Ιστορία Ανασκαφών: 
Οι ανασκαφικές εργασίες έλαβαν χώρα στα τέλη της δεκαετίας του 1950, κάτω από αντίξοες συνθήκες (παντελής έλλειψη οδικού δικτύου το οποίο να συνδέει την Αρχαία Ολυμπία με την περιοχή, παρά την μικρή χιλιομετρική απόσταση).
Απεκαλύφθησαν μόλις τρεις θαλαμωτοί τάφοι, ενώ υπάρχουν ενδείξεις για την ύπαρξη ανεξερεύνητων μνημείων (μορφολογία εδάφους, οπές στο φυσικό πέτρωμα). Στο πλαίσιο της έρευνας των ταφικών μνημείων διενεργήθη αποσπασματικά ανασκαφή και στον υπερκείμενο προϊστορικό οικισμό.
Το όλο εγχείρημα αποσκοπούσε στην απόκτηση τοπογραφικών γνώσεων για το σύνολο της περιοχής του αρχαίου Σκιλλούντος.





Ο Προϊστορικός Οικισμός:



 Ο Ν.Γιαλούρης το 1954 ανέσκαψε στη θέση Κουτσοχέρα, βορειοδυτικά της κοινότητος Διασέλλων, ΥΕ οικισμό. Είχε χωροθετηθεί στην κορυφή λόφου, εποπτεύοντας την εύφορη κοιλάδα.
 Ο οικισμός ήταν οχυρωμένος και οριοθετημένος με περίβολο πάχους δύο μέτρων, ο οποίος οικοδομήθηκε από μετρίου ή μικρού μεγέθους λίθους (Πιν. 168). Ως συνδετικό υλικό των λίθων χρησιμοποιήθηκε πηλός.
 Στο εσωτερικό του απεκαλύφθησαν λίγα, μικρών διαστάσεων κτίρια και ο οικισμός απέδωσε ΥΕΙΙΙ κεραμεική, -1400.
Προφανώς η μικρή αυτή κοινότητα συνδεόταν με τους τρείς υποκείμενους θαλαμωτούς τάφους.

Δεξιά: Ο περίβολος του προϊστορικού οικισμού



Ευρήματα του οικισμού:

Προϊστορικός οικισμός Διάσελλων: Αριστερά ψευδόστομος αμφορέας και δεξιά τμήμα κυπέλου -1400




Θαλαμωτός τάφος Α:


Θάλαμος τραπεζιόσχημης κάτοψης με αποστρογγυλεμμένες γωνίες, διαστάσεων 2,10μ. Χ 3,35μ. και προσανατολισμού Β – Ν. Ο τάφος ασύλητος, περιείχε αποκλειστικά ταφές επί του δαπέδου (το φυσικό έδαφος). Η οροφή του μνημείου, σαμαρωτή, με μέγιστο ύψος 2,33μ. (ο σχηματισμός της ξεκινούσε στο 1,09μ.), έφερε ίχνη του εργαλείου λάξευσης της (πρόκειται για αυλακώσεις πλάτους από 0,005μ – 0,015μ.).
Το στόμιο επίμηκες, μήκους-βάθους 1,09 – 1,10μ. και πλάτους 0,55μ. είχε συγκλίνοντα προς τα άνω τοιχώματα (πλάτος στη βάση της θύρας 0,55μ. και στην οροφή της 0,45μ.).

 Η θύρα, σχεδόν ορθογώνιας κάτοψης, κλεινόταν με συμπαγή ξερολιθιά (βάθους 1,20μ.), στη βάση της οποίας είχαν τοποθετηθεί μεγάλων διαστάσεων λίθοι. 


Ο δρόμος, έντονα κατωφερικός, ανεσκάφη σε μήκος μόλις 2μ. και προ της εισόδου είχε πλάτος 2,10μ407.
Πλησίον της εισόδου (0,90μ.), σε ύψος 0,66μ. από το δάπεδο του δρόμου και στην ανατολική παρειά, είχε κατασκευασθεί ταφική κόγχη ( 1,80 Χ 0,53μ.).
Ευρήματα: ψευδόστομοι, απιόσχημοι πιθαμφορίσκοι, κυλινδρικό αλάβαστρο, πρόχου, αλαβαστροειδής προχοΐσκη και δίωτος αμφορεύς, εγχειρίδιο, ξυρός και σφραγιδόλιθος.
Χρονολόγηση:-1500 έως -1100.



Τάφος Α:
Πάνω Αλαβαστροειδής προχοϊσκη, 
αριστερά Πρόχους











                             
Τάφος Α: Ψευδόστομος Αμφορέας

Θαλαμωτός τάφος Α: Τρίωτοι πιθαμφορίσκοι

Θαλαμωτός τάφος Β: 


 Θάλαμος ορθογώνιας κάτοψης, με ελαφρώς καμπυλόγραμμα τοιχώματα και προσανατολισμό Β – Ν, είχε διαστάσεις 2,58 Χ 3,5μ.  
 Εντός του θαλάμου, παράλληλα προς τον κατά μήκος άξονα και εκατέρωθεν της εισόδου, λαξεύθηκαν δύο ταφικοί λάκκοι ( ο α με διαστάσεις 1,65μ. Χ 0,22μ Χ 0,45μ. βάθος και ο β 1,82 Χ 0,28 Χ0,41μ. βάθος). Στην περίπτωση του (β), ο λάκκος προς τα δυτικά, διατηρούνταν κατά χώρα οι δύο ακραίες καλυπτήριες πλάκες ενώ στην περίπτωση του (α), λάκκος προς ανατολάς, είχαν παραμείνει ανέπαφες όλες οι καλυπτήριες πλάκες409 (εννέα συνολικά), οι οποίες εφάρμοζαν πάνω σε στενό περιχείλωμα.


Οι θαλαμωτοί τάφοι Β και Γ

Η οροφή του θαλάμου διατηρήθηκε, με μέγιστο ύψος 2,6μ., ενώ ο ανασκαφέας δεν αναφέρεται στην ύπαρξη ή μη ιχνών των εργαλείων λάξευσης. Ο δρόμος δεν ερευνήθηκε. 
Ευρήματα: κυλινδρικό αλάβαστρο, πολλαπλό αγγείο, ψευδόστομος, τρίωτος αμφορεύς, πλακίδια υαλόμαζας και λίθινα σφονδύλια. Χρονολόγηση: -1500.

Θ. τάφος Β: Κέρνος- πολλαπλό αγγείο
Τάφος Β: Ψευδόστομος αμφορέας



Διάσελλα, θαλαμωτός τάφος Β

Αριστερά: Τρίωτο Αλάβαστρο
Πάνω: Τρίωτος Αμφορέας


Θαλαμωτός τάφος Γ:


 Θάλαμος ακανονίστου πενταγώνου (λόγω της διαμόρφωσης της δυτικής πλευράς), διαστάσεων 3,25 Χ 2,79μ. (Σχεδ. 28). Στο μέγιστο τμήμα της βόρειας και σε ολόκληρη την ανατολική πλευρά έχει δημιουργηθεί, ένα είδος θρανίου, πλάτους 0,42μ. – 0,45μ. και ύψους 0,32μ. Η οροφή διεσώθη και ο θάλαμος είχε μέγιστο ύψος 2,33μ. Το στόμιο κατασκευάστηκε πρόχειρα και χωρίς την διαμόρφωση παραστάδων, ήταν βάθους 0,90μ. και με πλάτος από 0,65μ. (εξωτερικά) έως 0,75μ. (εσωτερικά) (Πιν. 45). Ο δρόμος έχει ανασκαφεί σε μήκος μόλις 2,30μ., έχοντας πλάτος 1,10μ.
 Ευρήματα: απιόσχημοι πιθαμφορείς, προχοϊκοί κύαθοι, κυάθια, κυλινδρικό αλάβαστρο, αρτόσχημα αλάβαστρα, δίωτοι αμφορείς, ψευδόστομος αμφορεύς, πλακίδια υαλόμαζας, λίθινα σφονδύλια. Χρονολόγηση: -1500.

Θαλαμωτός τάφος Γ: Ψευδόστομοε αμφορέας.



Θαλαμωτός τάφος Γ


Πάνω αριστερά: Τρίωτος πιθαμφορίσκος
Πάνω: Αμφορέας 
Αριστερά: Τρίωτο αλάβαστρο
Κάτω αριστερά: Κύαθος

 










































Ταφικός πίθος (1999)
Στη θέση Κανελέικα ή Μάρμαρο, σε απόσταση 1.500 μ. βορειοανατολικά του χωριού, εντός της ιδιοκτησίας του Δ. Μπαχούρου, αποκαλύφθηκε ύστερα από λαθρανασκαφική ενέργεια, ένας ταφικός πίθος με προσανατολισμό Β.-Ν. Ο πίθος ήταν κατεστραμμένος στην κοιλιά, ενώ το στόμιό του έφραζε σχιστολιθική πλάκα. Οι διαστάσεις του ήταν: ύψ. 1,20 και διάμ.
σώματος 1,04 μ. Στο εσωτερικό του βρέθηκε από τον ιδιοκτήτη του αγρού και παραδόθηκε στο Α.Τ. Κρεστένων μία χάλκινη υδρία (Μ1900) (Ε ι κ. 9) και μία πήλινη τεφροδόχος υδρία
(Π7327), μέσα στην οποία υπήρχαν λιγοστά οστά. Η ανασκαφική έρευνα που ακολούθησε δεν απέδωσε άλλα ευρήματα μέσα από τον πίθο.
Σε απόσταση 150 μ. περίπου ανατολικά του πίθου αυτού, εντός της ίδιας ιδιοκτησίας, εντοπίστηκαν τμήματα δύο άλλων πίθων, που προφανώς καταστράφηκαν και συλήθηκαν κατά τη διάνοιξη λάκκων για τη φύτευση ελαιοδένδρων. Πλησίον τους αποκαλύφθηκε τμήμα τοίχου, αποκαλ. μήκ. 1 μ., που ίσως ανήκει σε κάποιο ταφικό περίβολο. Η έρευνα στη θέση αυτή δεν ολοκληρώθηκε, διότι δεν το επέτρεψε ο ιδιοκτήτης.



-ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΝ 234 ΔΕΛΤΙΟΝ 54 (1999)
ΠΗΓΗ: Αριστομένης ο Μεσσήνιος




Printfriendly